[VIETKINGS-TOPPLUS] Mủ trôm (Lâm Đồng) – Hành trình tìm kiếm và đề cử TOP các đặc sản quà tặng của 34 tỉnh, thành Việt Nam (P.200)

Cây trôm phù hợp với nền thổ nhưỡng cằn, khô hạn của vùng đất đồi Tuy Phong, được nhân giống bằng hạt. Từ lúc ươm đến khi thu mủ lần đầu, cây được chăm sóc kỹ lưỡng, bón bằng phân chuồng, phân hữu cơ và làm cỏ thường xuyên. Sau 4-5 năm (những vùng đất cằn có thể tới 6 năm), cây mới cho thu hoạch mủ. Thoạt nhìn, các công đoạn thu hoạch mủ trôm đơn giản nhưng thực tế lại đòi hỏi sự tỉ mỉ, kỳ công của người trồng.

 

 

Muốn thu được mủ trôm sạch, màu trắng, không bị lẫn bụi, vỏ cây, trước khi tiến hành lấy mủ, người trồng phải vệ sinh phần vỏ cây bằng cách cạo sạch lớp biểu bì ngoài sau đó khoan xuyên qua lớp vỏ. Lỗ khoan to hay bé tùy thuộc vào độ lớn của cây. Theo người dân địa phương, việc dùng máy khoan để dùi lỗ lấy mủ trôm sẽ ít làm cây bị tổn thương, mủ trôm ra đều và thân cây cũng nhanh lành trở lại.

Sau 1-2 ngày, lớp nhựa cây ứ ra, đông thành từng cục nhỏ bám trên vỏ cây, lấp đầy các lỗ khoan để làm lành vết thương, người trồng tiến hành thu hoạch mủ. Do mủ trôm có dạng đặc, nhờn, dễ bám bụi, bẩn nên quá trình thu hoạch đòi hỏi sự tỉ mẩn, cẩn thận.

 

 

Quy trình thu hoạch mủ được lặp lại khoảng 2-3 ngày. Tùy thuộc vào độ lớn và độ già của thân cây, số lần thu hoạch mủ trôm có thể lên đến 10-15 lần thì vết thương trên thân cây mới lành trở lại. Khi đó, người trồng lại tiếp tục cạo vỏ và thu hoạch tiếp. Ngoài ra, nếu không sử dụng phương pháp khoan lỗ, một số người còn thu hoạch mủ bằng cách đục so le dọc theo thân cây nhiều rãnh nhỏ theo rồi dùng vỏ bọc nilon quấn kín, để khi mủ chảy ra không bị dính bẩn hoặc không bị chảy rớt xuống nền đất. Sau 7 ngày, người trồng tháo lớp nilon ra và thu được mủ trôm tươi.

Mủ trôm được thu hoạch chủ yếu vào mùa nắng, từ tháng 11 năm trước tới tháng 5 năm sau. Nếu thu hoạch vào mùa mưa, mủ phải được lấy liên tục trong ngày để không bị bám dính nước mưa, tránh tình trạng mủ chuyển từ màu trắng đục sang màu vàng, bị nở và bị hỏng.

 

 

Sau khi thu hoạch mủ trôm tươi, người dân đem phơi dưới nắng gắt khoảng 3-4 ngày là có thể thu được mủ khô. Trung bình, 1kg mủ tươi sau khi phơi khô sẽ còn khoảng 0,5kg. Theo Đông y, mủ trôm có vị ngọt, tính mát, có tác dụng mát gan, thanh nhiệt, giải độc. Để thanh lọc cơ thể bằng mủ trôm, bạn có thể pha mủ trôm với nước đường phèn hoặc nước lá dứa, lá chè xanh hoặc pha thêm chút tắc, chanh dây,... Uống mủ trôm hàng ngày sẽ giúp cơ thể khỏe mạnh, làn da mịn màng. Mủ trôm còn có nhiều công dụng khác như: hỗ trợ giảm cân, ổn định đường huyết, nhuận tràng táo bón.

 

 

Mủ trôm thường được pha cùng đường phèn, hạt é, nha đam, chanh hoặc các loại trái cây để tạo nên thức uống giải khát thanh mát. Nhờ chứa nhiều chất xơ hòa tan và các khoáng chất tự nhiên, mủ trôm được nhiều người lựa chọn như một loại thực phẩm từ thiên nhiên trong chế độ dinh dưỡng hằng ngày.

Ngày nay, mủ trôm được chế biến và đóng gói dưới nhiều quy cách khác nhau, từ dạng nguyên chất đến các sản phẩm pha sẵn, đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng. Nhiều cơ sở sản xuất cũng chú trọng đầu tư bao bì, kiểm soát chất lượng và xây dựng thương hiệu, góp phần nâng cao giá trị của đặc sản địa phương.

--------------------------------------------------------------------